Artikel: Wat betekent iced out? Stenen, zettingen en breedtes uitgelegd
Wat betekent iced out? Stenen, zettingen en breedtes uitgelegd
Iced out is geen materiaal, geen keurmerk en geen kwaliteitsklasse. Het is een beschrijving van hoeveel metaal er onder de stenen verdwijnt. Een schakel met een rij steentjes langs de rand is niet iced out. Een schakel waarbij je het metaal alleen nog terugziet als de randjes tussen de stenen, dat is het wel.
Daarom lopen de prijzen zo ver uiteen bij sieraden die op een foto identiek lijken. Dit artikel legt uit waar de term vandaan komt, wat er in die stenen zit en waar je op let als je twee kettingen naast elkaar hebt.
1. Waar het woord vandaan komt
In Amerikaans hiphopjargon is ice sinds de jaren tachtig het woord voor diamant. Iced out betekende letterlijk: helemaal bedekt met ijs. De term sloeg over van rappers op de sieraden zelf en is daarna een productcategorie geworden, los van welke steen er in zit.
Dat laatste is precies waar de verwarring begint. Iced out zegt iets over de dekking, niet over het materiaal. Een ketting met zirkonia op een legering en een ketting met moissanite op 925 zilver zijn allebei iced out. Ze verschillen alleen in vrijwel alles wat je daarna nog kunt afvragen.
Nederlandse alternatieven zijn er niet echt. Je ziet soms "volledig gezet" of "vol gezet", maar in de winkel en online zoekt vrijwel iedereen op iced out. Wij noemen het daarom ook zo, en je vindt de hele lijn onder iced out sieraden.
2. Wat er in die stenen zit
Er zijn er in de praktijk drie, en het verschil is meetbaar in plaats van een kwestie van smaak. Hardheid staat op de schaal van Mohs, van 1 tot 10. Vuur is dispersie: hoe sterk de steen wit licht in kleuren uiteentrekt.
| Steen | Hardheid (Mohs) | Brekingsindex | Dispersie |
|---|---|---|---|
| Zirkonia (CZ) | 8 tot 8,5 | 2,15 tot 2,18 | 0,058 tot 0,066 |
| Moissanite | 9,25 | 2,65 tot 2,69 | 0,104 |
| Diamant | 10 | 2,42 | 0,044 |
Lees die laatste kolom nog eens. Moissanite heeft ruim twee keer zoveel vuur als diamant, en dat is geen marketing maar een natuurkundige eigenschap van het materiaal. Daarom oogt moissanite in fel licht regenboogachtiger dan een diamant van hetzelfde formaat. Sommige mensen willen precies dat, anderen vinden het te veel.
Zirkonia zit er in vuur tussenin en in hardheid onderaan. Op 8 tot 8,5 krast het niet snel, maar de facetranden worden na jaren dragen zichtbaar botter, en dat is wat je uiteindelijk ziet als "dof geworden". Bij moissanite gebeurt dat merkbaar later dan bij zirkonia.
3. De zetting bepaalt of het echt of goedkoop oogt
Dit is het onderdeel waar bijna niemand naar kijkt, en het is precies waar het verschil zit. Er zijn twee manieren om een steen vast te zetten. Bij een klauwzetting houden vier kleine metalen klauwtjes elke steen afzonderlijk vast. Bij een lijmzetting zit de steen in een uitgefreesd putje met lijm eronder.
Je ziet het verschil met het blote oog als je schuin op het sieraad kijkt. Bij een klauwzetting zie je vier kleine puntjes over de rand van elke steen liggen. Bij lijm is de overgang van steen naar metaal glad en zie je soms een dun glanzend randje van uitgelopen lijm.
Waarom het uitmaakt: gelijmde stenen laten los. Niet allemaal, niet meteen, maar de eerste die weggaat maakt het gat dat je daarna nooit meer niet ziet. En je kunt er niet mee in een ultrasoon bad, wat de makkelijkste manier is om iced out weer schoon te krijgen.
Let ook op de hoogte: liggen alle steentjes op één vlak, of hobbelt de rij? Een oneffen rij betekent dat de putjes niet op diepte zijn gefreesd, en dat is de goedkoopste manier om tijd te besparen.
4. Wat VVS betekent, en wat het hier niet betekent
VVS staat voor Very Very Slightly Included en komt uit de zuiverheidsschaal die het GIA voor diamant gebruikt. Die schaal loopt van FL en IF via VVS1 en VVS2 naar VS, SI en I. VVS betekent: er zitten insluitsels in, maar een geoefende beoordelaar heeft moeite ze te vinden onder tienvoudige vergroting.
Die schaal is gemaakt voor natuurlijke diamant. Op zirkonia is hij technisch betekenisloos, want zirkonia wordt in een oven gemaakt en heeft van zichzelf geen insluitsels. Als een webshop "VVS zirkonia" schrijft, is dat geen keuring maar een manier om te zeggen: helder, geen zichtbare troebeling, netjes geslepen.
Bij moissanite ligt het iets genuanceerder. Moissanite wordt wel gegradeerd op kleur, meestal met een letter zoals D, E of F voor de kleurloze kwaliteit. Een aanduiding als "VVS D" betekent dan: kleurloos en zonder zichtbare insluitsels. Nuttig om te weten, maar het is geen GIA-certificaat en het hoort ook niet zo te klinken.
De praktische vertaling: gebruik VVS als een indicatie van helderheid en niet als bewijs van waarde. Wat je wél kunt controleren is de zetting, de hardheid van de steen en het basismetaal.
5. Welke breedte je kiest
Iced out werkt anders dan een gladde ketting. Bij een gladde schakel bepaalt de breedte hoe zwaar hij oogt. Bij iced out bepaalt de breedte vooral hoeveel licht hij vangt, en dat schaalt sneller dan de millimeters doen vermoeden.
De iced out cuban ketting loopt bij ons in 6, 8 en 10 mm. Grofweg: 6 mm blijft subtiel en werkt onder een open kraag. 8 mm is het punt waarop mensen hem opmerken zonder dat je erover praat. 10 mm is een statement en verdraagt weinig ernaast.
Interessant genoeg is 10 mm bij ons de meest gekozen breedte, niet 6 mm. Wie een iced out ketting koopt, koopt hem meestal omdat hij gezien moet worden. De moissanite cuban van 12 mm is de bovengrens van wat wij voeren, en die draag je los, niet in een stapel.
Wil je iets dat vol gezet is zonder de breedte, kijk dan naar een andere schakelvorm. De honeycomb ketting van 7 mm vangt door zijn open honingraatstructuur veel licht bij een bescheiden breedte.
6. Waarom de prijzen zo ver uiteenlopen
Vier dingen bepalen wat een iced out stuk kost, en ze stapelen op elkaar.
- Het oppervlak. Een ketting van 10 mm heeft niet 1,7 keer zoveel stenen als een van 6 mm, maar ongeveer het kwadraat daarvan, want hij groeit in twee richtingen. Meer stenen is meer zetwerk, en zetwerk is handwerk.
- De steen. Moissanite kost een veelvoud van zirkonia bij hetzelfde formaat. Dat is de grootste sprong in de hele lijst.
- Het basismetaal. Bij de meeste iced out stukken zit onder de stenen een koperlegering met een afwerkingslaag. Bij de moissanite-lijn en de klaverstukken is dat 925 sterling zilver. Massief zilver is zwaarder, duurder en te herstellen.
- De zetting. Klauwen zetten kost tijd per steen. Lijmen kost dat niet.
Wat er niet in zit, en wat je soms wel hoort: iced out is nooit "massief goud met echte diamanten" voor een normaal bedrag. Bij ons ook niet, en dat zeggen we liever hardop dan dat je het zelf moet uitrekenen.
7. Kleur is de makkelijkste manier om eruit te springen
Vrijwel alle iced out is helder wit. Dat maakt gekleurde stenen op dit moment de goedkoopste manier om iets te dragen dat niet iedereen heeft.
Twee dingen om te weten. Gekleurde zirkonia is doorgaans hetzelfde materiaal met een kleurtoevoeging, dus hardheid en gedrag blijven gelijk. En kleur werkt het best als het beperkt blijft tot één accent: een kruishanger met blauwe stenen aan een verder witte ketting leest rustiger dan een volledig gekleurde ketting.
Groen is de andere richting die opkomt, bijvoorbeeld in de smaragd armband van 7 mm. Combineer die met wit en niet met een tweede kleur, anders wordt het snel rommelig.
8. Onderhoud: de zetting is het probleem, niet het metaal
Iced out wordt niet zwart zoals massief zilver. Het wordt dof, en dat is bijna altijd een film van zeep, huidvet en bodylotion die tussen de steentjes blijft staan. Lauw water, één druppel afwasmiddel en een zachte tandenborstel langs de zijkanten van de zetting halen dat er in dertig seconden uit.
De stap die het verschil maakt is daarna: meteen en volledig droogmaken, ook tussen de stenen. Water dat in de zetting blijft staan droogt op tot een witte waas, en die waas is de echte reden dat mensen denken dat de stenen hun schittering kwijt zijn.
Niet doen: dompelen in vloeibare zilverdip, en niet in een ultrasoon bad als er gelijmde stenen in zitten. De volledige uitleg per materiaal staat in onze gids over zilveren sieraden schoonmaken.
Waar begin je?
Eerste iced out stuk en je wil kijken of het bij je past? Neem een iced out armband in plaats van een ketting. Hij zit aan je pols, je went eraan in een week en je hebt hem niet meteen aan je gezicht hangen.
Wil je meteen de ketting? 8 mm in de iced out kettingen is de breedte die het minst vaak wordt teruggestuurd omdat hij tegenviel of te veel was.
Zoek je iets kleiners om mee te beginnen, dan zijn de iced out ringen en de iced out hangers de goedkoopste ingang. En als het je uiteindelijk om de schittering gaat en niet om de breedte, kijk dan ook even bij de tennis sieraden, want dat is dezelfde steen in een veel smallere lijn.
Veelgestelde vragen
Wat betekent iced out?
Iced out betekent dat een sieraad volledig met stenen is bezet, zodat je van het metaal alleen de randjes tussen de stenen terugziet. De term komt uit Amerikaans hiphopjargon, waar ice sinds de jaren tachtig diamant betekent. Het zegt iets over de dekking, niet over het materiaal of de kwaliteit.
Zitten er echte diamanten in iced out sieraden?
Meestal niet. In de praktijk zijn het zirkonia of moissanite. Zirkonia haalt 8 tot 8,5 op de schaal van Mohs, moissanite 9,25 en diamant 10. Iced out met echte diamant bestaat, maar dan praat je over een heel andere prijsklasse dan wat online normaal wordt aangeboden.
Wat betekent VVS bij iced out sieraden?
VVS staat voor Very Very Slightly Included en komt uit de GIA-zuiverheidsschaal voor diamant. Op zirkonia is die schaal technisch betekenisloos, omdat zirkonia in een oven wordt gemaakt en geen natuurlijke insluitsels heeft. In webshopteksten betekent VVS in de praktijk: helder en zonder zichtbare troebeling.
Wat is het verschil tussen zirkonia en moissanite?
Hardheid en vuur. Zirkonia zit op 8 tot 8,5 Mohs met een dispersie van 0,058 tot 0,066. Moissanite zit op 9,25 Mohs met een dispersie van 0,104, ruim twee keer zoveel als diamant. Moissanite blijft daardoor langer scherp en geeft in fel licht meer kleurflitsen.
Welke breedte iced out ketting moet ik kiezen?
6 mm blijft subtiel en werkt onder een open kraag, 8 mm valt op zonder dat je het hoeft uit te leggen, en 10 mm is een statement dat weinig naast zich verdraagt. Bij ons is 10 mm de meest gekozen breedte, want wie iced out koopt wil meestal gezien worden.
Worden iced out sieraden dof?
Ze lopen niet aan zoals massief zilver, maar ze worden dof van een film van zeep, huidvet en bodylotion tussen de stenen. Lauw water met een druppel afwasmiddel en een zachte tandenborstel, dertig seconden, daarna meteen volledig drogen. Niet dompelen in zilverdip en niet in een ultrasoon bad bij gelijmde stenen.
